-
Piech, Piotr, et al. "Porównanie wyników leczenia u chorych po rekonstrukcji ACL z wykorzystaniem techniki podwójnie złożonych ścięgien mięśni półścięgnistego oraz smukłego i poczwórnie złożonego ścięgna mięśnia półścięgnistego." Journal of Education, Health and Sport 7.6 (2017).
-
Bączkowicz, Dawid, and Aleksandra Skomudek. "Ocena kontroli nerwowo-mięśniowej u osób po rekonstrukcji więzadła krzyżowego przedniego Assessment of Neuromuscular Control in Patients after Anterior Cruciate Ligament Reconstruction." (2013).
-
Bejer, Agnieszka, et al. "Ocena aktywności mięśnia obszernego bocznego i przyśrodkowego u mężczyzn w okresie późnym po zabiegu rekonstrukcji ACL więzadłem syntetycznym LARS Analysis of Vastus Lateralis and Vastus Medialis." System 7 (2021): 9.
Bibliografia
Jeśli jesteś po operacji więzadła krzyżowego lub przygotowujesz się do zabiegu, skontaktuj się z nami. Fizjo Movement Center pomoże Ci przejść przez cały proces rehabilitacji i bezpiecznie wrócić do sportu. Umów się na indywidualną terapię po rekonstrukcji ACL - Twoje kolano zasługuje na profesjonalną opiekę.
Rekonstrukcja ACL to skuteczna metoda przywrócenia stabilności i funkcji kolana po jego zerwaniu. Odpowiednio prowadzona rehabilitacja po rekonstrukcji ACL pozwala nie tylko odzyskać sprawność, ale także wrócić do ulubionej aktywności fizycznej bez bólu i lęku przed kolejnym urazem.
Pamiętaj, że sukces terapii zależy od indywidualnego podejścia, systematyczności i współpracy z doświadczonym fizjoterapeutą.
Profilaktyka obejmuje:
-
regularne ćwiczenia stabilizacyjne i propriocepcyjne,
-
wzmacnianie mięśni pośladkowych i czworogłowych,
-
dbanie o odpowiednie obuwie,
-
pracę nad techniką lądowania i zmian kierunku,
-
unikanie przeciążenia i zbyt szybkiego powrotu do mocnych intensywności.
Kiedy można chodzić bez kul?
Najczęściej po 3–6 tygodniach, zależnie od rodzaju przeszczepu i postępów gojenia.
Kiedy można wrócić do pracy?
-
praca biurowa: po 2–3 tygodniach,
-
praca fizyczna: po kilku miesiącach.
Kiedy wrócę do sportu?
Najczęściej po 6–9 miesiącach, po pozytywnych testach funkcjonalnych.
Czy rekonstrukcja ACL boli?
Możliwy jest ból pooperacyjny, który stopniowo ustępuje wraz z rehabilitacją.
Czy można uszkodzić przeszczep?
Tak — dlatego tak ważne są zalecenia fizjoterapeuty i stopniowe obciążanie
Podsumowanie
Jak zapobiegać kolejnym urazom ACL?
Najczęstsze pytania
Faza 1 – pierwszy tydzień po operacji
Najważniejsze cele to: zmniejszenie bólu i obrzęku oraz ochrona przeszczepu. Stosuje się chłodzenie, uniesienie kończyny, ćwiczenia izometryczne mięśnia czworogłowego oraz delikatne odciążenie nogi przy pomocy kul.
Faza 2 – odzyskiwanie zakresu ruchu i siły
Stopniowo wprowadza się ćwiczenia mobilizujące i rozciągające, które przywracają prawidłowy zakres wyprostu i zgięcia w kolanie. W tym etapie fizjoterapeuta koryguje wzorzec chodu i kontroluje obciążenie stawu.
Faza 3 – trening funkcjonalny i stabilizacja
Gdy kolano jest już stabilne, rozpoczyna się trening propriocepcji, ćwiczenia równoważne i siłowe. Celem jest wzmocnienie mięśni uda, pośladków i tułowia, które zapewniają ochronę kolana przed kolejnymi urazami.
Faza 4 – powrót do sportu
Ostatni etap to przygotowanie do pełnej aktywności. W zależności od dyscypliny wprowadza się bieganie, zmiany kierunku, skoki i testy sprawnościowe. Fizjoterapeuta ocenia siłę, stabilność i kontrolę ruchu, aby upewnić się, że pacjent jest gotowy do bezpiecznego powrotu na boisko, stok czy siłownię.Cały proces trwa zwykle od 6 do 9 miesięcy, a jego sukces zależy od systematyczności ćwiczeń i współpracy pacjenta z terapeutą.
Proces rehabilitacji po rekonstrukcji ACL jest długofalowy i obejmuje kilka faz, które stopniowo przygotowują pacjenta do powrotu do pełnej aktywności. W FizjoMovementCenter program terapii jest zawsze indywidualnie dopasowany do rodzaju przeszczepu, poziomu sprawności i celów pacjenta.
Rehabilitacja po rekonstrukcji ACL - etapy i zalecenia
H3: Faza 4 – powrót do sportu
-
Bieganie, zmiany kierunku, testy sprawności
4. Wykroki
3. Martwy ciąg z trapbarem
2. Stanie jednonóż z zamkniętymi oczami
1. Wspięcie na palce obunóż
H3: Faza 3 – trening funkcjonalny i stabilizacja
-
Ćwiczenia równoważne, siłowe, propriocepcja
3. SLR
2. Wyprosty z gumą oporową
1. Wyprosty na rolerze
H3: Faza 2 – odzyskiwanie zakresu ruchu i siły
-
Ćwiczenia mobilizujące, praca nad zakresem wyprostu
H3: Faza 1 – pierwszy tydzień po operacji
-
Chłodzenie, odciążanie, ćwiczenia izometryczne
Rekonstrukcja ACL to zabieg, którego celem jest odtworzenie zerwanego więzadła. Podczas operacji chirurg wprowadza do stawu nowy przeszczep:
-
ścięgno mięśnia półścięgnistego lub smukłego (STG),
-
fragment więzadła rzepki (BTB),
-
rzadziej przeszczep od dawcy (allograft).
Operacja jest wykonywana artroskopowo, co oznacza minimalną inwazyjność i szybki powrót do pionizacji. Pacjent zwykle zaczyna ćwiczyć już w pierwszych dniach po zabiegu.
Celem operacji jest:
-
przywrócenie stabilności kolana,
-
ochrona stawu przed wtórnymi uszkodzeniami,
-
umożliwienie powrotu do pełnej aktywności sportowej.
Rehabilitacja po rekonstrukcji ACL - etapy to zalecenia
Na czym polega rekonstrukcja ACL?
ACL zapewnia połączenie kości udowej z kością piszczelową a jego główną funkcją jest zapewnienie stabilizacji w stawie, zapobiegając nadmiernemu przesuwaniu kości piszczelowej do przodu względem kości udowej oraz ograniczając ruchy rotacyjne kolana.
Najczęściej spotykanym mechanizmem urazu ACL jest uraz skrętny, przy ustabilizowanej stopie i lekko zgiętym kolanie – zazwyczaj jest to nagły skręt ciała. Inne przyczyny zerwania to nagłe zatrzymanie w trakcie dynamicznego ruchu, nadmierny przeprost lub złe lądowanie po skoku.
Zerwanie ACL wiąże się z wyraźnymi objawami jakimi są: obrzęk, ból oraz krwiak w okolicy stawu. Typowe dla tego urazu jest uczucie niestabilności oraz “uciekania” kolana, a także charakterystyczny trzask, słyszalny w momencie urazu.
Pierwszym krokiem w diagnostyce zerwania ACL jest rozmowa z lekarzem oraz testy funkcjonalne. Do najpopularniejszych należą: test szuflady przedniej oraz test Lachmana, której pozwalają ocenić stabilność kolana. Najdokładniejszą metodą diagnostyczną jest jednak rezonans magnetyczny, który pozwala na dokładną ocenę stanu więzadła, a także na wykrycie uszkodzeń innych struktur w stawie takich jak: łąkotka czy torebka stawowa.
Więzadło krzyżowe przednie, czyli ACL (ang. Anterior Cruciate Ligament) – jest to wewnątrzstawowe więzadło stawu kolanowego, składające się z dwóch pęczków: przednio-przyśrodkowego oraz tylno-bocznego. Przyczepia się do wewnętrznej powierzchni kłykcia bocznego kości udowej. Biegnie skośnie w dół i przyśrodkowo. Końcowy przyczep znajduje się w polu międzykłykciowym przednim kości piszczelowej.
Rekonstrukcja ACL – na czym polega, jak wygląda rehabilitacja i powrót do sprawności
Czym jest więzadło ACL i jak dochodzi do jego zerwania?
Uraz więzadła krzyżowego przedniego (ACL) to jedna z najczęstszych kontuzji kolana, zwłaszcza u osób aktywnych fizycznie – sportowców, biegaczy, narciarzy. Do zerwania dochodzi najczęściej podczas sportów wymagających nagłych zmian kierunku ruchu, skoków czy lądowań. Zerwanie ACL zwykle oznacza dłuższą przerwę w treningach i często wymaga leczenia operacyjnego. Jednak dzięki nowoczesnym technikom chirurgicznym i odpowiedniej fizjoterapii możliwy jest pełny powrót do sportu po rekonstrukcji ACL.